Adaptive Bitrate HLS + Bunny CDN Planı

Sorun Nedir?

Basit Anlatım (Herkes İçin)

Şu an her şarkı tek bir kalitede çalıyor (~270 kbps). Bu ev internetinde sorun değil ama:

Yavaş internet (metroda, otobüste, kötü WiFi) → şarkı yüklenemiyor → donma
Uzak kullanıcılar (sunucu Fransa'da, kullanıcı Türkiye'de) → mesafe gecikmesi → takılma
Yoğun saatler → sunucu yavaşlıyor → gecikme

Kullanıcılar para ödeyip donma yaşayınca şikayet ediyor. Bu kabul edilemez.

Teknik Detay (Geliştiriciler İçin)

Mevcut Yapı

HLSService.php → FFmpeg ile tek kalite HLS
playlist.m3u8 → ~270kbps AAC, AES-128
segment-XXX.ts → 4 saniyelik parçalar
CDN yok → her istek doğrudan origin sunucudan

Sonuç

Bant genişliği < 270kbps → buffer underrun
RTT yüksek → segment fetch gecikmesi
Origin yükü → TTFB artışı
Tek kalite → fallback mekanizması yok

Çözüm: Adaptive Bitrate + Bunny CDN

Nasıl Çalışacak?

MP3 Yüklendi

FFmpeg
3 Kalite

Origin
Sunucu

Bunny CDN
Global Cache

Kullanıcı
Sıfır Donma

Spotify, Apple Music, YouTube Music — hepsi tam olarak bunu yapıyor. Başka sihirli bir teknoloji yok.

3 Kalite Seviyesi

Kalite	Bitrate	Sample Rate	Kanal	4dk Boyut	Ne Zaman?
LOW	64 kbps	22.050 Hz	Mono	~1.9 MB	2G/3G, metro, kötü WiFi
MID	128 kbps	44.100 Hz	Stereo	~3.8 MB	Normal 4G, orta WiFi
HIGH	256-320 kbps	48.000 Hz	Stereo	~5.5 MB	Hızlı WiFi, fiber (varsayılan)

HLS.js player internet hızını sürekli ölçer. Hız düşerse otomatik olarak düşük kaliteye geçer — kullanıcı fark etmez, şarkı hiç durmaz.

Yeni Dosya Yapısı (Her Şarkı)

Eski (Tek Kalite)

hls/{songId}/
├── playlist.m3u8      # ~270kbps tek
├── segment-000.ts
├── segment-001.ts
├── ...
├── enc.bin            # AES-128 key
└── enc.keyinfo

Yeni (3 Kalite)

hls/{songId}/
├── master.m3u8        # YENİ - yönlendirici
├── playlist.m3u8      # HIGH (mevcut)
├── segment-000.ts     # HIGH (mevcut)
├── ...
├── mid/                # YENİ klasör
│   ├── playlist.m3u8  # 128kbps
│   └── segment-*.ts
├── low/                # YENİ klasör
│   ├── playlist.m3u8  # 64kbps
│   └── segment-*.ts
├── enc.bin            # Aynı key (paylaşımlı)
└── enc.keyinfo

Uygulama Planı (6 Adım)

1

HLSService.php — 3 Kalite Oluşturma

Yeni şarkı yüklendiğinde otomatik 3 kaliteye çevirme

Dosya: app/Services/Muzibu/HLSService.php

Değişiklikler:

• convertToHLS() → High kalite sonrası mid + low oluşturur
• generateVariant() → Belirtilen bitrate ile HLS oluşturur (YENİ)
• createVariantKeyInfo() → Aynı enc.bin'i referans eden keyinfo (YENİ)
• generateMasterPlaylist() → 3 kaliteyi listeleyen master.m3u8 (YENİ)
• addVariantsToExisting() → Mevcut şarkılara mid+low ekleme (YENİ)

2

SongStreamController.php — Dosya Sunma

master.m3u8 + mid/ ve low/ klasörlerini sunma desteği

Dosya: Modules/Muzibu/App/Http/Controllers/Api/SongStreamController.php

Değişiklikler:

• serveHls() regex → master.m3u8, mid/playlist.m3u8, low/playlist.m3u8, mid/segment-*.ts, low/segment-*.ts eklenir
• master.m3u8 ve variant playlist'ler için imza doğrulama
• Variant playlist'lerdeki key URL'leri güvenli API endpoint'e yönlendirme

3

SignedUrlService.php — URL Yönlendirme

playlist.m3u8 yerine master.m3u8'e yönlendirme

Dosya: app/Services/SignedUrlService.php

Değişiklikler:

• generateHlsUrl() → path: /playlist.m3u8 yerine /master.m3u8
• Geriye uyumluluk: master.m3u8 yoksa otomatik playlist.m3u8'e fallback
• Bunny CDN URL oluşturma aynı kalır

4

Artisan Komutu — Mevcut Şarkıları Dönüştürme

30.000 mevcut şarkıya mid + low kalite ekleme (mevcut high'a dokunmaz!)

Komut: php artisan hls:add-variants

Mantık:

• Mevcut HLS klasörlerini tarar
• master.m3u8 yoksa → mid/ ve low/ oluşturur
• Mevcut playlist.m3u8 ve segment'lere DOKUNMAZ
• Horizon queue ile paralel işleme (batch)
• İlerleme takibi: --progress flag

Süre tahmini: 30.000 şarkı × ~5 sn = ~42 saat (Horizon ile paralel: ~10-15 saat)

5

Bunny CDN Aktifleştirme

Zaten kurulu olan CDN'i devreye alma

Pull Zone: muzibu-hls (ID: 5347238)

Hostname: cdn.muzibu.com

Yapılacak:

• Production .env: BUNNY_CDN_ENABLED=true
• Cache temizle: php artisan config:clear
• Test et: birkaç şarkı çalıştır, CDN header'larını kontrol et

Zaten hazır: Pull Zone, Token Auth, Edge Rules, CNAME — hepsi kurulu. Sadece switch açılacak.

6

Player Ayarları (Otomatik)

HLS.js zaten adaptive bitrate destekliyor — ek kod gerektirmez

Mevcut player: public/themes/muzibu/js/player/core/player-core.js

HLS.js davranışı:

• master.m3u8 yüklenince otomatik olarak kalite listesini algılar
• Bant genişliğini sürekli ölçer (EWMA algoritması)
• Hız düşerse → otomatik düşük kaliteye geçer
• Hız yükselirse → yüksek kaliteye geri döner
• Kullanıcı hiçbir şey fark etmez, şarkı hiç durmaz

Not: İsteğe bağlı olarak player'a kalite seçici eklenebilir (Spotify'daki "Yüksek Kalite" / "Veri Tasarrufu" gibi).

Sıfır Donma Garantisi — 4 Katmanlı Koruma

Katman 1: Adaptive Bitrate

3 kalite seviyesi. İnternet yavaşlayınca kalite düşer ama şarkı asla durmaz. En kötü 64kbps mono — FM radyo kalitesi, ama akıcı.

Katman 2: Bunny CDN

Dosyalar kullanıcıya en yakın CDN noktasından gelir. Türkiye'deki kullanıcı İstanbul edge'inden alır — gecikme minimuma iner.

Katman 3: Preload Buffer

Mevcut player zaten 20 saniyelik buffer tutuyor. Sonraki şarkı önceden yükleniyor. Geçişlerde takılma olmaz.

Katman 4: Retry + Fallback

Kısa internet kesintisinde player otomatik tekrar dener. HLS tamamen başarısız olursa MP3 fallback devreye girer. Hiçbir durumda sessiz kalmaz.

Maliyet ve Disk Hesabı

Disk Alanı (Production Sunucu)

Kalite	Şarkı Başı	30.000 Şarkı	Durum
HIGH (mevcut)	~5.5 MB	~165 GB	Zaten var
MID (yeni)	~3.8 MB	~114 GB	Eklenecek
LOW (yeni)	~1.9 MB	~57 GB	Eklenecek
TOPLAM	~11.2 MB	~336 GB	+171 GB ekleniyor

Toplam Disk

885 GB

Şu an Kullanılan

433 GB

+171 GB Sonrası Kalan

281 GB boş

Maliyet Karşılaştırması

Seçenek	Aylık	Tek Seferlik	Kurulum	Not
Kendi Sunucu + Bunny CDN	~$5	$0	%90 hazır	En hızlı uygulama
Mux	~$360+	$0	Tamamen yeniden	Aynı teknolojiyi kullanıyor
AWS MediaConvert + CloudFront	~$50	~$1,800	Karmaşık	Over-engineering

Neden Dış Servis Değil?

Bunny Stream & Cloudflare Stream: Audio-only dosya desteklemiyor. MP3 yüklersen hata veriyor. Sadece video.

Mux: Audio destekliyor ama aylık $360+. Aynı teknolojiyi kullanıyor (HLS + CDN). Para versen de donma çözümü aynı: adaptive bitrate.

AWS MediaConvert: Çalışır ama kurulumu karmaşık, maliyet yüksek ve mevcut AES-128 şifreleme sistemimizle uyumsuz.

Kendi sistemimiz: FFmpeg bedava, Bunny CDN kurulu ($5/ay), kod %90 hazır. Spotify ile aynı mimari. En hızlı, en ucuz, en kontrollü çözüm.

Uygulama Sırası

Faz 1

Test Sunucusunda Geliştirme (mztest.muzibu.com)

HLSService + Controller + SignedUrl kod değişiklikleri. 66 şarkı üzerinde test.

Kod yazımı

Faz 2

Production Deploy (muzibu.com)

Kod deploy + .env BUNNY_CDN_ENABLED=true + test

Deploy

Faz 3

Mevcut 30.000 Şarkıya Variant Ekleme

php artisan hls:add-variants — Horizon queue ile paralel dönüştürme

~10-15 saat

Faz 4

Cloudflare HLS Cache Kuralını Kaldırma

Bunny CDN aktif olduktan sonra Cloudflare'daki #10 HLS Audio Cache kuralını kaldır

5 dakika

Servis Araştırma Sonuçları

Servis	Oto. Transcoding	Aylık
Bunny Stream	(video)	~$15
Cloudflare Stream	(video)	~$5+
Mux		~$360+
AWS MediaConvert		~$50+
FFmpeg + Bunny CDN	(biz)	~$5

Teknik: master.m3u8 Formatı

#EXTM3U

# Düşük kalite - yavaş internet için (64kbps, mono)
#EXT-X-STREAM-INF:BANDWIDTH=64000,CODECS="mp4a.40.2",NAME="low"
low/playlist.m3u8

# Orta kalite - normal internet için (128kbps, stereo)
#EXT-X-STREAM-INF:BANDWIDTH=128000,CODECS="mp4a.40.2",NAME="mid"
mid/playlist.m3u8

# Yüksek kalite - hızlı internet için (orijinal, stereo)
#EXT-X-STREAM-INF:BANDWIDTH=280000,CODECS="mp4a.40.2",NAME="high"
playlist.m3u8

HLS.js bu dosyayı okuyunca 3 kaliteyi görür ve bant genişliğine göre otomatik seçim yapar. BANDWIDTH değeri bps (bit per second) cinsindendir.